|
IX.WYPOWIEDZENIE LUB ROZWIĄZANIE UMOWY O PRACĘ |
||
|
Tylko wyjątkowo może on ( ale wcale nie musi !) rozwiązać umowę w trybie natychmiastowym - bez wypowiedzenia, jeżeli prawo pracy przewiduje wyraźnie taką możliwość :
Mają one miejsce wtedy, gdy pracodawca redukuje zatrudnienie z przyczyn ekonomicznych, organizacyjnych, ekologicznych, technologicznych, albo w razie jego likwidacji lub upadłości. Muszą one obejmować jednorazowo lub w ciągu 3 miesięcy zwolnienie co najmniej 10 % załogi u pracodawcy zatrudniającego do 1000 pracowników lub co najmniej 100 pracowników. gdy zakład zatrudnia powyżej 1000 pracowników.
Sposób dokonywania zwolnień musi być wówczas uzgodniony ze związkami zawodowymi działającymi w zakładzie, a pracodawca ma też obowiązek uprzedzić o zwolnieniach rejonowy urząd pracy.
Pracownikom przysługuje w takiej sytuacji tzw. odprawa pieniężna, której wysokość zależy od ich stażu pracy u wszystkich dotychczasowych pracodawców.
Rozwiązanie umów o pracę może w tym wypadku nastąpić za wypowiedzeniem, za porozumieniem stron lub bez wypowiedzenia w razie ogłoszenia upadłości lub likwidacji zakładu i braku środków na wynagrodzenia.
Ustawa o zwolnieniach grupowych umożliwia również w przypadku tzw. zwolnień indywidualnych rozwiązanie umów o pracę z osobami, które są w innych przypadkach chronione przed zwolnieniem, w tym m.in. z kobietami w ciąży i na urlopie macierzyńskim, jeżeli zakładowa organizacja związkowa nie wyrazi sprzeciwu ( art. 10 ust. 3 ).
O terminach decydują okresy wypowiedzenia przewidziane w kodeksie pracy dla poszczególnych rodzajów umów - ich długość znajdziesz w rozdziale IV (Rodzaje umów o pracę i inne formy zatrudnienia).
Pracodawca ma obowiązek zawiadomić cię na piśmie o rozwiązaniu umowy o pracę z podaniem terminu wypowiedzenia , trybu rozwiązania umowy i w przypadku umowy na czas nieokreślony ma on obowiązek podać w piśmie wypowiadającym przyczynę uzasadniającą jej rozwiązanie. Musi to być rzeczywista, a nie fikcyjna przyczyna rozwiązania umowy (art. 30 k.p.), tzn., że pracodawca nie może np. podać jako przyczyny zwolnienia redukcji zatrudnienia z powodów ekonomicznych, podczas gdy w rzeczywistości chodzi mu o niedostateczne kwalifikacje pracownika.
Pracownik obowiązany jest również do zachowania formy pisemnej i terminów wypowiedzenia przewidzianych w kodeksie pracy.
Od niedawna również pracownik ma prawo rozwiązać bez wypowiedzenia umowę z pracodawcą, jeżeli to pracodawca dopuści się ciężkiego naruszenia swoich obowiązków wobec pracownika, np. nie będzie wypłacał pracownikowi wynagrodzenia. Pracownikowi należy się wówczas odszkodowanie równe wynagrodzeniu za okres wypowiedzenia (art. 55 § 1 kodeksu pracy).
W okresie wypowiedzenia masz obowiązek wykonywać swoją pracę aż do dnia rozwiązania umowy. Przysługują ci jednak 2 lub 3 dni płatnego zwolnienia na poszukiwanie pracy.
Powinnaś wiedzieć o tym, że jeżeli byłaś zatrudniona na czas nieokreślony, to pracodawca zamierzający wypowiedzieć ci umowę ma obowiązek zawiadomić o tym związek zawodowy, jeśli działa on w Twoim zakładzie pracy i jesteś jego członkinią. Reprezentujący Cię związek zawodowy może wprawdzie zgłosić swoje zastrzeżenia, ale i tak ostateczną decyzję podejmuje pracodawca (art. 38 k.p.). Jeżeli jednak pracodawca nie skonsultuje się z twoją organizacją związkową, sąd pracy może cię na tej podstawie przywrócić do pracy.
|